De MBO Raad steunt de richting van de nieuwe bekostigingssystematiek voor het mbo die onderwijsminister Letschert gisteren heeft voorgesteld. Binnen de huidige politieke en financiële kaders ligt er een evenwichtig pakket dat beter aansluit bij de maatschappelijke opgaven waarvoor het mbo staat. De voorstellen dragen bij aan een toegankelijk, kwalitatief sterk en toekomstbestendig mbo-aanbod in heel Nederland, zo meldt de MBO Raad op haar website.
De mbo-sector is nauw betrokken geweest bij de ontwikkeling van de nieuwe bekostiging en onderschrijft deze koers. De huidige bekostigingssystematiek sluit steeds minder goed aan bij de uitdagingen waar het mbo voor staat. Vooral in regio’s met dalende studentenaantallen komen opleidingen en onderwijslocaties onder druk te staan. Daarmee staat niet alleen de keuzevrijheid van studenten onder druk, maar ook de beschikbaarheid van goed beroepsonderwijs voor regionale werkgevers en de vitaliteit van regio’s.
Publieke middelen inzetten voor toegankelijke onderwijs
Voor de MBO Raad staat goed onderwijs voor iedere student centraal. Iedere student verdient toegankelijk, kwalitatief hoogwaardig en toekomstgericht mbo-onderwijs, ongeacht woonplaats of achtergrond. Daarom moeten publieke middelen in de eerste plaats bijdragen aan een landelijk dekkend opleidingsaanbod. Als sector nemen mbo-instellingen daarvoor gezamenlijk verantwoordelijkheid, zodat het beroepsonderwijs blijft aansluiten op de behoeften van studenten, de regionale arbeidsmarkt en de maatschappelijke opgaven.
Binnen de huidige financiële kaders betekent de nieuwe bekostiging dat de beschikbare middelen anders worden verdeeld. Dat vraagt solidariteit van de sector als geheel. Niet alleen instellingen in krimpregio’s staan voor grote uitdagingen; ook groeiende instellingen hebben te maken met vraagstukken als personeelstekorten, stijgende studentenaantallen en een toenemende vraag naar vakmensen. Voor sommige instellingen zullen de voorstellen financiële gevolgen hebben. Dat is ingrijpend en roept begrijpelijke zorgen op. Juist daarom vindt de MBO Raad een zorgvuldige invoering, met voldoende tijd en duidelijkheid voor instellingen, essentieel.
Van concurrentie naar samenwerking
De nieuwe bekostigingssystematiek zet een belangrijke stap van concurrentie naar samenwerking. Instellingen krijgen meer ruimte om regionaal en bovenregionaal gezamenlijk verantwoordelijkheid te nemen voor een sterk en toekomstbestendig opleidingsaanbod. Daardoor kunnen keuzes vaker worden gemaakt vanuit de behoeften van studenten, regio’s en werkgevers en minder vanuit financiële prikkels.
Ook de invoering van een vaste voet maakt de bekostiging stabieler en voorspelbaarder. Daarnaast wordt een substantieel deel van de kwaliteitsmiddelen structureel onderdeel van de lumpsumbekostiging. Dat biedt instellingen meer ruimte om samen met regionale partners te investeren in de kwaliteit van het onderwijs en een opleidingsaanbod dat aansluit bij de behoeften van de regio.
Goede basis voor de toekomst
Volgens de MBO Raad biedt de nieuwe bekostiging een goede basis voor de toekomst. Belangrijk is dat het stelsel eenvoudig, uitlegbaar en robuust blijft, zodat instellingen voor de langere termijn kunnen investeren in samenwerking, kwaliteit en continuïteit.
De komende periode worden de plannen verder uitgewerkt. De MBO Raad kijkt ernaar uit om dat in nauw en constructief overleg met het ministerie te doen, zodat de nieuwe bekostiging zorgvuldig kan worden ingevoerd en in de praktijk optimaal bijdraagt aan sterk, toegankelijk en toekomstbestendig mbo-onderwijs in heel Nederland.
Lees ook Kabinet: stabielere financiering en meer samenwerking voor goed en toegankelijk mbo.