Inspectie blijft zich zorgen maken over taal en rekenen

Opnieuw luidt de inspectie van het onderwijs de alarmbel: steeds meer studenten beheersen in onvoldoende mate de basisvaardigheden taal en rekenen.

Volgens de nieuwste ‘Staat van het Onderwijs’ zijn de resultaten op de examens Nederlands verder gedaald. Ongeveer een derde van de mbo 2-gediplomeerden heeft het centraal examen Nederlands 2F niet gehaald. Deze studenten kunnen toch hun diploma behalen, omdat zij het cijfer kunnen compenseren met het instellingsexamen. Maar de inspectie waarschuwt dat deze studenten het onderwijs verlaten met een te laag taalniveau.

Doorstroom

Bij doorstroom kan een te laag taalniveau extra problematisch zijn. De inspectie roept daarom de scholen op om bij doorstroom van mbo 2 naar mbo 3 alert te zijn op  de resultaten van de studenten bij de taalexamens. Scholen zouden niet te snel vrijstellingen moeten geven.

Verschil

Net als vorig jaar constateert de inspectie een groot verschil tussen de scores bij de centrale examens en die bij de instellingsexamens. Studenten scoren op de instellingsexamens aanzienlijk hogere cijfers dan op de centrale examens. Dit verschil is het afgelopen nog groter geworden. Op de meeste niveaus ligt het cijfers voor het instellingsexamen bijna 1,5 punt hoger dan bij het centraal examen. In het voortgezet onderwijs geldt een verschil van 1 punt al als ‘een zeer groot verschil’. De inspectie herhaalt de oproep aan de schoolbesturen om na te gaan hoe dit verschil zo groot kan zijn. Ook is volgens de inspectie alertheid van de examencommissie nodig.

Rekenen

De inspectie tast in het duister over de rekenvaardigheden van mbo-studenten. Sinds 2022 gelden er in het mbo nieuwe rekeneisen. De scholen hebben de referentieniveaus 2F en 3F losgelaten. In plaats daarvan doen mbo-studenten een instellingsexamen op niveau 2, 3 of 4. De nieuwe rekenniveaus zijn volgens de inspectie moeilijk te vergelijken met de oude referentieniveaus. Volgens het inspectierapport is daarmee niet inzichtelijk of mbo-studenten aan het eind van de opleiding 2F of 3F beheersen. Er is geen centraal examen. De meeste scholen maken gebruik van de examens van een door de scholen opgezette coöperatie. Het College voor Toetsen en Examens houdt hier echter geen toezicht op. De inspectie vindt dit een onbevredigende situatie en heeft behoefte aan meer vastigheid.

Lees hier het rapport ‘De Staat van het Onderwijs 2026’

Lees ook: Inspectie: zorgen over taalniveau mbo-gediplomeerden